کارت اعتباری چیست

کارت‌ اعتباری و کارت‌های هوشمند به یک وسیله مهم در دنیای دیجیتال تبدیل شده‌اند و افراد جامعه به شکل‌های مختلفی با آنها سروکار دارند. البته کارت‌های اعتباری انواع مختلفی دارند و هرکدام از آنها از یک جنبه خاص مورد استفاده قرار می‌گیرند. اگر کارت اعتباری و کارت‌های هوشمند را یکسان ندانیم، باید اذعان کرد که کارت‌های اعتباری یک نمونه از کارت‌های هوشمند هستند که توانایی انجام کارهای مختلفی را به افراد می‌دهند.

کارت ملی هوشمند، کارت پایان خدمت هوشمند، گواهینامه رانندگی هوشمند، کارت‌های اعتباری بانکی، کارت‌های دانشجویی، کارت تردد و کارت‌های کلید هتل همگی نمونه‌هایی از کارت‌های هوشمند هستند که با استفاده از افزودن حافظه به کارت‌های معمولی ساخته می‌شوند. اما در این مطلب هدف از کارت اعتباری، کارت‌های خرید اعتباری یا قرضی هستند که به مصرف‌کنندگان و مشتریان امکان خرید بدون پرداخت نقدی را می‌دهد.

* کارت اعتباری چیست؟

کارت اعتباری (credit card) یک نوع خاص از کارت‌های هوشمند است که به مصرف‌کنندگان اجازه می‌دهد که بدون پرداخت پول نقد اقدام به خرید کنند و در زمان‌های بعدی اقدام به پرداخت آن کنند. برای دریافت کارت اعتباری و واجد شرایط بودن برای دریافت آن، مصرف‌کننده باید یک حساب کاربری در یک بانک یا یک شرکت مالی ایجاد کند و از این طریق از حمایت آنها برخوردار شود.. سپس این موسسه مالی یک خط اعتباری با مقدار مشخص دلار یا هر واحد پولی دیگر ایجاد می‌کند و امکان خرید به مصرف‌کنندگان را می‌دهد.

مصرف‌کنندگان امکان خرید انواع مختلفی از  کارت‌های اعتباری  را دارند. به‌عنوان‌مثال، برخی از این کارت‌ها دارای زمان انقضاء بوده و محدودیت زمانی دارند، و برخی دیگر نیز محدودیت قیمت و محدودیت خرید بر مشتریان اعمال می‌کنند. در برخی از کارت‌های اعتباری، مشتری موظف است که خریدهای خود را به‌صورت ماهانه تسویه کند و شرکت طرف قرارداد نیز این تسویه را تضمین می‌کند. کارت‌های اعتباری توسط فروشندگان مختلفی مانند خرده‌فروشان بزرگ مانند فروشگاه‌های عمده یا بانک‌ها یا شرکت‌ها (مانند VISA یا American Expert) عرضه می‌شوند.

* تاریخچه کارت اعتباری

استفاده از کارت‌های اعتباری و تکنولوژی آن‌ها تقریباً یک پیشرفت نسبتاً جدید محسوب می‌شود و استفاده از آن در کشور آمریکا و در قالب برنامه BankAmericard به سال 1958 برمی‌گردد. در اواسط دهه 1960، بانک مرکزی آمریکا مجوز استفاده از این برنامه را در تمامی بانک‌های آمریکا صادر کرد. در سال 1977، نام ویزا (VISA) به‌عنوان یک برند بین‌المللی در کارت‌های اعتباری شناخته شد. کارت اعتباری VISA به‌عنوان اولین کارت اعتباری شناخته شده در جهان به رسمیت شناخته شد.

از ظهور کارت‌های اعتباری VISA تاکنون، شرکت‌های مختلفی به صدور کارت‌های اعتباری مشغول هستند که هرکدام به شکل مختلفی منابع درآمدی خود را تأمین می‌کنند. خریدوفروش کارت‌های اعتباری نیز به‌صورت یک تجارت موازی با این کار ادامه دارد و هرروز نقش آنها وسیع‌تر می‌شود.

* چرا مؤسسات مالی اقدام به صدور کارت اعتباری می‌کنند؟

شاید برای بسیاری از افراد جای سؤال داشته باشد، که چرا مؤسسات مالی اقدام به صدور کارت اعتباری می‌کنند و سود آنها در این معامله چیست؟ آیا در این واسطه‌گری سود کافی نصیب آنها می‌شود؟ بانک‌ها و شرکت‌هایی که از کارت‌های اعتباری حمایت می‌کنند، از 3 راه سود می‌کنند و صدور کارت اعتباری به سود آنها خواهد بود. یکی از منابع اصلی درآمد این شرکت‌ها، هزینه ناشی از صدور کارت اعتباری    است. به‌طورمعمول به ازای هر مشتری، حدود 50 تا 75 دلار هزینه صورت می‌گیرد که به جیب شرکت‌ها می‌رود. حال اگر بدانیم که هرکدام از این شرکت‌های بزرگ در حدود ده‌ها میلیون مشتری دارند، می‌توانیم درآمد سالانه آنها را حدس بزنیم و انگیزه آنها را از صدور این کارت‌ها بدانیم.

یکی دیگر از منابع اصلی سود کارت‌های اعتباری برای مؤسسات مالی به سهم گرفتن آنها از فروش فروشگاه‌ها برمی‌گردد. بر طبق قرارداد، فروشگاه‌ها موظف هستند که در ازای میزان خریدی که توسط کارت‌های اعتباری صورت می‌گیرد، بخشی از درآمد خود را این مؤسسات بپردازند. سهم مؤسسات مالی در این معامله متفاوت است و از شرکتی به شرکت دیگر و حتی از کشوری به کشور دیگر تفاوت دارد؛ اما در حالت استاندارد بین 1 تا 2 درصد از فروش فروشگاه‌ها به این شرکت‌ها می‌رسد.

اما مورد سومی که به کسب درآمد از کارت‌های اعتباری  کمک می‌کند، کسب درآمد از فروش تجهیزات جانبی و سایر اعتبارت جاری در کنار کارت‌های اعتباری است. فروش کارت، فروش دستگاه‌های کارت‌خوان و فروش دستگاه‌های پرداخت می‌توانند گزینه‌های خوبی برای کسب درآمد از طریق کارت اعتباری باشند.

 طراحی امنیتی کارت اعتباری

کارت‌های اعتباری به‌منظور جلوگیری از تقلب و هک شدن با  ویژگی‌های امنیتی   پیچیده‌ای طراحی می‌شوند. این ویژگی‌های امنیتی عبارت‌اند از: شماره‌حساب کارت، استفاده از میکروتراشه‌ها، پانل امضاء و نوار مغناطیسی آنها. شماره‌حساب کارت، منحصراً به همان کارت اعتباری تعلق دارد و بخش اصلی اطلاعاتی که در یک معامله مالی موردنیاز است در آن وجود دارد و در نگهداری آن باید نهایت امنیت لحاظ شود. برای جلوگیری از استفاده از رمزهای اشتباه و استفاده از شماره‌های جعلی برای کارت‌های اعتباری، شرکت‌ها به برخی قوانین آماری متوسل می‌شوند و از این طریق امنیت کارت را بالا می‌برند. به‌عنوان‌مثال، استفاده از رمزهای 9 رقمی یا 12 رقمی و یا استفاده از ترکیب‌های پیچیده راه‌حل‌های مناسبی هستند.

استفاده از شماره‌حساب‌های پیچیده این امکان را به شرکت‌ها می‌دهد که در حدود 10 تریلیون شماره منحصربه‌فرد داشته باشند و امکان دسترسی به اطلاعات را به صفر برسانند. شرکت‌های بزرگی مانند Visa و MasterCard تنها 65 میلیون مشتری دارند و قطعاً امکان دسترسی به شماره‌حساب‌ها وجود ندارد. از طرفی برخی ملاحظات دیگر مانند ثبت چندباره شماره‌حساب یا جلوگیری از اعلام آنها به‌صورت تلفنی باعث می‌شود که این کارت‌های امنیت بالایی داشته باشند.

یکی دیگر از برنامه‌های امنیتی کارت اعتباری به استفاده از پانل امضاء شخصی در پشت کارت برمی‌گردد. مؤسسات مالی هنگام صدور کارت اعتباری، یک قسمت مشخص در پشت آن برای امضاء شخصی در نظر می‌گیرند و از این طریق امکان تشخیص هویت وی فراهم می‌شود. برای جلوگیری از بین بردن امضاء توسط مجرمان و جایگزین کردن امضاء خودشان، یک پانل اثرانگشت نیز در آنها در نظر گرفته شده است که به هنگام پاک شدن امضاء، آن هم حذف می‌شود و معیار خوبی از دست‌کاری شدن کارت می‌باشد.

استفاده از نوار مغناطیسی یک گزینه امنیتی دیگر است که به‌عنوان راهکار سوم شناخته می‌شود. این نوار مغناطیسی به‌صورت یک نوار پوشیده از ذرات اکسید آهن است که توانایی ذخیره کردن اطلاعات کدگذاری شده را دارند. اطلاعات مالی و شخصی مختلفی در این نوارهای مغناطیسی درج می‌شود که امکان دسترسی به آنها وجود ندارد. البته در مورد اطلاعات درج شده در این کارت‌ها اطلاعات مشخصی وجود ندارد، زیرا شرکت‌های مالی به دلایل امنیتی مایل به افشای این اطلاعات نیستند. نوار مغناطیسی کارت‌های اعتباری به شکلی طراحی می‌شوند که اطلاعات را با دستگاه‌های خودپرداز یا ATM (Automatic Teller Machines) به اشتراک می‌گذارند. برخی از کارت‌های اعتباری به ماژول‌های امنیتی دیگر مانند هولوگرام یا میکروتراشه نیز مجهز هستند که کمتر استفاده می‌شوند.

* مواد خام کارت‌های اعتباری

کارت اعتباری از چندین لایه روی هم از پلاستیک یا PVC ساخته می‌شود. قسمت داخلی و هسته آن معمولاً از یک رزین پلاستیکی با عنوان پلی وینیل کلرید استات (PVCA) ساخته شده است. این رزین از طریق مخلوط کردن مواد، رنگ‌ها و پلاستیک‌ها ساخته می‌شود و برای ایجاد ظاهر و سازگاری مناسب استفاده می‌شود. این مواد هسته، با استفاده از لایه‌های نازک PVCA یا مواد پلاستیکی سبک پوشش داده می‌شود. این لایه‌ها (به‌صورت لمینیت) به کمک فشار و حرارت بر روی هسته قرار داده می‌شود.

انواع مختلفی از جوهرها و رنگ‌های مختلف برای چاپ کارت اعتباری استفاده می‌شود. در حال حاضر رنگ‌های مختلف و متنوعی ساخته شده است که قابلیت استفاده بر روی بستر کارت‌های پلاستیکی را دارند. برخی از تولیدکنندگان کارت‌های مغناطیسی، از یک نوع رنگ مغناطیسی خاص در پشت کارت اعتباری خود استفاده می‌کنند و به‌عنوان مشخصه این کارت‌ها شناخته می‌شود. این جوهرهای خاص با استفاده از پراکندگی ذرات اکسید فلزات در حلال‌های مناسب ایجاد می‌شوند و درنهایت بر روی کارت اعتباری چاپ می‌شوند. شرکت VISA شکل متفاوتی از فرایند چاپ به کار می‌گیرد و از مواد سازگار با هولوگرام استفاده می‌کند.

* فرایند تولید کارت‌های اعتباری

فرایند تولید و ساخت کارت اعتباری از چند مرحله پشت سرهم تشکیل می‌شود: ابتدا مواد پلاستیکی و PVCبه‌صورت چندلایه و هسته کارت ورق‌ورق و شکل‌دهی می‌شود؛ در مرحله بعد لایه‌های لمینیت بر روی آن قرار داده می‌شود؛ و درنهایت ورقه‌های پلاستیکی به کارت‌های اعتباری جداگانه مونتاژ می‌شوند. فرایند تولید یک کارت اعتباری شامل موارد زیر می‌شود:

1. ترکیب کردن مواد پلاستیکی و شکل‌دهی

ماده پلاستیکی لازم برای هسته اصلی کارت اعتباری به کمک ذوب کردن و مخلوط کردن پلی وینیل کلرید استات با سایر مواد افزودنی ساخته می‌شود. اجزای مخلوط مذاب به درون یک دستگاه قالب‌گیری اکستروژن منتقل می‌شود، که پلاستیک مذاب از طریق یک سوراخ به درون آن تزریق می‌شود. همزمان که این مخلوط به درون قالب فرستاده می‌شود توسط یک غلتک پهن می‌شود. این غلتک‌ها باعث تخت ماندن ورق پلاستیکی می‌شوند. همان‌طور که غلتک‌ها در حال حرکت بر روی کارت هستند، ضمن صاف کردن سطح آن، ضخامت موردنظر را نیز ایجاد می‌کنند و به سمت خروجی قالب می‌فرستند. در این بخش هسته کارت وارد قسمت خنک‌کننده می‌شود و به‌صورت یک ورق خام بلند شکل می‌گیرد.

لایه لمینیتور که برای پوشاندن لایه مرکزی در نظر گرفته شده است، توسط یک فرایند اکستروژن مشابه تولید می‌شود. این لایه فیلم نازک را می‌توان با کمک فرایند ریخته‌گری و به کمک غلتک ایجاد کرد و ضخامت مناسب آن را ایجاد کرد. غلتک وظیفه صاف کردن و تعیین ضخامت و عرض فیلم را بر عهده دارد. پس از خنک کردن، لایه‌های لمینیتور به‌صورت یک فیلم بر روی رول نگهداری می‌شود و آماده مصرف است.

2. چاپ کارت اعتباری

مرحله بعدی در ساخت کارت اعتباری، چاپ آن است. با توجه به اینکه این کارت‌ها از PVC ساخته می‌شوند و از   پرینتر کارت PVC   برای آنها استفاده می‌شود. در این حالت، کارت PVC خام به درون دستگاه پرینتر فرستاده می‌شود و با استفاده از برنامه‌های طراحی، طرح و نوشته موردنظر ایجاد شده و به دستگاه داده می‌شود تا بر روی کارت چاپ شود. در مورد کارت‌های اعتباری مجهز به نوار مغناطیسی نیز از پرس داغ استفاده می‌شود و به کمک درجه حرارت این نوار مغناطیسی به کارت اضافه می‌شود. پس از طی این مراحل، کارت آماده لمینیت کردن می‌شود.

3. لمینیت کردن کارت اعتباری

لمینیت کردن یکی از فعالیت‌هایی است که در مراحل آخر ساخت کارت اعتباری انجام می‌شود و طول عمر آنها را بالا برده و آنها را مستحکم می‌کند. در این فرایند، ورقه‌های کارت از طریق یک سیستم غلتکی به درون دستگاه لمینیتور فرستاده می‌شود لایه لمینیت بر روی آن قرار داده می‌شود. در قسمت حرارتی دستگاه لمینیتور یک جفت لامپ حرارتی مادون‌قرمز تعبیه شده است که فیلم‌های PVC را گرم نگه می‌دارد. درنهایت با قرار گرفتن لایه نازک بر روی کارت خام، به آن فشار اعمال شده و عمل چسبیدن آنها انجام می‌شود. توجه داشته باشید که گرمای موردنظر حدود 130 سانتی‌گراد (266 فارنهایت) و فشار اعمالی 166 پاسکال بر اینچ مربع است و این روند حدود 3 دقیقه طول می‌کشد.

4. تعیین اندازه وبرش نهایی

پس از پایان لمینیت کردن، می‌توان گفت که مونتاژ کارت اعتباری تمام شده، و تنها برش دادن آن با توجه به اندازه موردنیاز باقی می‌ماند. هر ورق از لایه پلاستیکی ساخته شده برای کارت اعتباری، می‌تواند به 63 کارت اعتباری تقسیم شود. این کار در ابتدا با برش طولی ورق انجام می‌شود و آن را به 7 بخش طولی بلند برش می‌دهد. سپس هرکدام از این بخش‌ها به 9 کارت برش داده می‌شود تا 63 کارت اعتباری ایجاد شود. در مرحله بعد کارت برای نوشتن برخی شماره‌های خاص و درج برخی اطلاعات آمده می‌شود و پس از بسته‌بندی به بازار عرضه می‌شود.

* آینده و تکامل کارت‌های اعتباری

روند پیشرفت کارت‌های اعتباری می‌تواند در حوزه‌های مختلف ادامه داشته باشد. اولین حوزه، پیشرفت مداوم در شیمی پلاستیک و قالب‌سازی کارت‌های اعتباری است که به‌احتمال‌زیاد در آینده کارت‌های با طول عمر بالا و با فرایند ارزان‌تر و ساده‌تر تولید خواهند شد. پیشرفت دیگر در کارت‌های اعتباری به حوزه مغناطیسی مربوط می‌شود. در این بخش با ظهور مواد کامپوزیتی و همچنین مواد مغناطیسی جدید، احتمال تولید کارت اعتباری با قدرت مغناطیسی بالا وجود دارد. استفاده از میکروتراشه‌ها هم می‌تواند بخشی از پیشرفت و آینده کارت‌های اعتباری باشد.

آنچه مشخص است، روند بازاریابی و فراگیر شدن کارت‌های اعتباری روزبه‌روز افزایش می‌یابد و احتمال می‌رود درصد استفاده از این کارت‌ها در سال‌های آینده به بالاترین مقدار خود برسد. برای مشاوره در مورد کارت‌های اعتباری و خرید انواع کارت‌های هوشمند با فرزان کارت آسیا در تماس باشید!